Trường THCS Đồng Khởi
Môn vật lý 9
Giáo viên dạy: Lờ van Do�n
Câu hỏi:
Nêu cấu tạo của nam châm điện (6đ)? Nếu cố định số vòng dây của nam châm điện mà muốn thay đổi từ trường của nam châm ta làm thế nào? (4đ)
Đáp án:
Nam châm điện có cấu tạo gồm một ống dây dẫn trong có lõi sắt non. Nếu cố định số vòng dây của nam châm điện mà muốn thay đổi từ trường của nam châm điện thì ta thay đổi cường độ dòng điện chạy qua các vòng dây.
+ Cấu tạo :
Gồm 2 bộ phận chính: Nam châm và cuộn dây
Núm
Trục quay
Đèn
Lõi sắt non
Nam châm
Cuộn dây
Tiết 31
+ Hoạt động:
Khi quay núm của đinamô xe đạp thì nam châm quay theo và đèn sáng
Đinamô xe đạp
N
S

Thí nghiệm 1:
C1
Dòng điện xuất hiện trong cuộn dây dẫn kín trong các trường hợp:
+ Di chuyển nam châm lại gần cuộn dây.
+ Di chuyển nam châm ra xa cuộn dây
C2:
Kết quả thí nghiệm cho thấy, nếu để nam châm đứng yên và cho cuộn dây chuyển động lại gần hoặc ra xa nam châm thì trong cuộn dây xuất hiện dòng điện
* Nhận xét 1 :
Dòng điện xuất hiện trong cuộn dây dẫn kín khi ta đưa một cực của nam châm lại gần hoặc ra xa cuộn dây đó hoặc ngược lại
Tiết 31
Thí nghiệm 2
C3
Dòng điện xuất hiện trong cuộn dây mắc đèn LED khi đóng (hoặc ngắt) mạch điện của nam châm điện
Dòng điện xuất hiện ở cuộn dây dẫn kín trong thời gian dòng điện của nam châm điện biến thiên
K
Nhận xét 2:
Tiết 31
* Dòng điện được tạo ra nhờ nam châm gọi là dòng điện cảm ứng. Hiện tượng xuất hiện dòng điện cảm ứng gọi là hiện tượng cảm ứng điện từ
C4
Trong cuộn dây dẫn kín sẽ xuất hiện dòng điện cảm ứng.
Tiết 31
C5: Liệu có phải nhờ nam châm mà tạo ra được dòng điện hay không?
Đúng là nhờ nam châm ta có thể tạo ra dòng điện.
Tiết 31
♠ Có nhiều cách dùng nam châm để tạo ra dòng điện trong một cuộn dây dẫn kín. Dòng điện được tạo ra theo cách đó gọi là dòng điện cảm ứng.
♠ Hiện tượng xuất hiện dòng điện cảm ứng gọi là hiện tượng cảm ứng điện từ.
Tiết 31
Ghi nhớ:
THỂ LỆ TRÒ CHƠI
Hãy chọn cho mình một miếng ghép tương ứng với câu hỏi của miếng ghép đó. Nếu trả lời đúng câu hỏi bạn sẽ mở được tấm ghép mà bạn chọn. Qua 3 lần mở tấm ghép bạn mới có quyền trả lời hình ảnh sau các miếng ghép. Mỗi câu trả lời đúng cho 10 điểm, trả lời được hình ảnh sau miếng ghép cho 10 điểm và một tràng pháo tay.
Hiện tượng cảm ứng điện từ do nhà bác học người Anh M.Pha-ra-đây (1791 - 1867) phát minh ra năm 1831. Đó được xem như là một phát minh vĩ đại về vật lí của thế kỉ XIX, mở đường cho việc chế tạo máy phát điện và nhiều máy quan trọng khác có ứng dụng rộng rãi trong đời sống và sản xuất.
Tiết 31
Bài 31.5: Cách nào làm dưới đây có thể tạo ra dòng điện cảm ứng trong cuộn dây dẫn kín?
A. Mắc xen vào cuộn dây dẫn kín một chiếc pin.
B. Dùng nam châm mạnh đặt gần đầu cuộn dây.
C. Cho một cực nam châm chạm vào đầu cuộn dây dẫn.
D. Đưa một cực thanh nam châm từ ngoài vào trong cuộn dây.


Bài 31.7: Làm cách nào để tạo ra dòng điện cảm ứng trong đinamô xe đạp?
A. Nối hai đầu của đinamô với hai cực của ăcquy.
B. Cho bánh xe đạp cọ xát mạnh vào núm của đinamô.
C. Làm cho nam châm trong đinamô quay trước cuộn dây.
D. Cho xe đạp chạy nhanh trên đường.
Bài Tập:

Nội dung chuẩn bị cho tiết học sau :
- H?c b�i cu v� l�m b�i t?p 31.3, 31.4, 31.6,31.8 trang 69 - 70 SBT.
Xem tru?c b�i 32 "Di?u ki?n xu?t hi?n dũng di?n c?m ?ng"
+ Quan sỏt hỡnh 32.1 d? tỡm hi?u s? du?ng s?c t? xuyờn qua ti?t di?n c?a cu?n dõy thay d?i th? n�o khi dua nam chõm l?i g?n hay ra xa cu?n dõy.
+ M?i nhúm k? s?n b?ng 1 trang 68 SGK d? tỡm hi?u v? di?u ki?n xu?t hi?n dũng di?n c?m ?ng trong cu?n dõy d?n kớn.
+ D?c tru?c n?i dung b�i v� tr? l?i cỏc cõu h?i C1 d?n C6 v�o v? b�i so?n.
Tiết 31
Tiết 31
Bài học kết thúc!
Cám ơn các thầy cô giáo và các em!
Trả lời:
Máy phát điện, máy biến thế ………..
Câu hỏi 2:
Hãy kể những thiết bị ứng dụng hiện tượng cảm ứng điện từ mà em biết?
Tiết 32
Trả lời:
Hiện tượng xuất hiện dòng điện cảm ứng gọi là hiện tượng cảm ứng điện từ.
Câu hỏi 4:
Hiện tượng cảm ứng điện từ là gì?
Tiết 32
Trả lời:
Cho nam châm điện chuyển động lại gần hoặc ra xa cuộn dây dẫn kín.
Cho cuộn dây dẫn kín chuyển động lại gần hoặc ra xa nam châm điện.
Cho nam châm điện quay trước cuộn dây hoặc ngược lại.
Câu hỏi 3:
Trong thí nghiệm ở hình 31.3 SGK trang 86, làm thế nào để có thể tạo ra dòng điện cảm ứng trong cuộn dây dẫn kín nếu để công tắc của nam châm điện luôn đóng?
Tiết 32
Câu hỏi 5:
Nêu cấu tạo và nguyên tắc hoạt động của đinamô ở xe đạp?
Trả lời:
+ Cấu tạo : Gồm 2 bộ phận chính: Nam châm và cuộn dây.
+ Hoạt động: Khi quay núm của đinamô xe đạp thì nam châm quay theo và đèn sáng.
Tiết 32
Tiết 32
Câu hỏi 1: (Bài tập 31.1 – sách BT)
Cách làm nào dưới đây có thể tạo ra dòng điện cảm ứng ?
A. Nối hai cực của Pin vào hai đầu cuộn dây dẫn
B. Nối hai cực của nam châm với hai đầu cuộn dây dẫn
C. Đưa một cực của pin từ ngoài vào trong một cuộn dây dẫn kín.
D. Đưa một cực của nam châm từ ngoài vào trong cuộn dây dẫn kín